Soạn văn Thực hành phép tu từ ẩn dụ và hoán dụ

Danh mục: Soạn văn , Soạn văn tập 1

THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ I.ẨN DỤ Câu 1. a.Trong hai câu ca dao trên, những từ thuyền, bến, cây đa, con đò…không chỉ là thuyền, bến mà còn mang ý nghĩa khác. -Ý nghĩa : +Thuyền : chỉ người ra đi ( người con trai) +Bến : cố định => người ở lại ( người con gái). +Cây đa bến cũ : những vật cố định => nơi 2 người gặp nhau, hẹn hò… +Con đò khác : người con trai khác. b.Khác : -Câu 1 : hình ảnh bến nước, con thuyền => chỉ hai đối tượng cụ thể là ...

THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ

I.ẨN DỤ

Câu 1.

a.Trong hai câu ca dao trên, những từ thuyền, bến, cây đa, con đò…không chỉ là thuyền, bến mà còn mang ý nghĩa khác.

-Ý nghĩa :

+Thuyền : chỉ người ra đi ( người con trai)

+Bến : cố định => người ở lại ( người con gái).

+Cây đa bến cũ : những vật cố định => nơi 2 người gặp nhau, hẹn hò…

+Con đò khác : người con trai khác.

b.Khác :

-Câu 1 : hình ảnh bến nước, con thuyền => chỉ hai đối tượng cụ thể là chàng trai và cô gái => tình yêu chung thủy, lời thề ước của người con gái với chàng trai.

-Câu 2 : cây đa bến cũ, con đò khác => hàm ý lời than tiếc vì thề xưa lỗi hẹn, người con gái có thể vì lí do nào đó đã phải lấy chồng, tình yêu của chàng trai dang dở.

 

-Để hiểu hàm ý :

+Căn cứ vào mối quan hệ song song, tương đồng, gắn bó giữa các hình ảnh.

+đặt các hình ảnh trong sự liên tưởng tới thực tế : cây đa, bến nước có tính chất ổn định => thường liên tưởng đến người con gái, sự chờ đợi; con thuyền thường di chuyển, không cố định => người con trai.

Câu 2.

a.Câu 1

-Phép ẩn dụ : “lửa lựu” => chỉ hoa lựu nở đỏ, lấp ló trong đám lá như đốm lửa

=>bức tranh thiên nhiên mùa hè sinh động, đầy sức sống, màu sắc.

b.Câu 2

-Ẩn dụ :

+Văn nghệ ngòn ngọt

+sự phè phỡn thỏa thuê

+tình cảm gầy gò

=>Chỉ thứ văn chương lãng mạn, thoát li hiện thực.

-Làm thành người : => quá trình nhận thức đúng đắn của con người về cuộc sống.

c.Câu 3

-Ẩn dụ : giọt long lanh ( giọt âm thanh của tiếng chiền chiện)

=>Vẻ đẹp, sức sống của sáng mùa xuân được cảm nhận bằng mọi giác quan, là cái đẹp của cuộc sống.

d.Câu 4

-Ẩn dụ :

+Thác : => chỉ những gian khổ trong cuộc sống

+thuyền ta : chỉ những con người đang vượt qua những gian khổ, khó khăn

=>Nhấn mạnh tinh thần lạc quan vượt lên mọi hoàn cảnh, bất chấp khó khăn trong cuộc sống.

e.Câu 5

-Ẩn dụ :

+Phù du => chỉ kiếp sống trôi nổi, phù phiếm, nay đây mai đó của con người.

+Phù sa =>chỉ cuộc sống mới đầy đủ, hạnh phúc, ấm no

=>Hai hình ảnh ẩn dụ đối lập so sánh cuộc sống xưa và nay => từ đó, khẳng định giá trị và ý nghĩa nhân văn cuộc sống hôm nay.

Câu 3.

VD : Chị tôi có gương mặt trái xoan cực kì xinh đẹp, đôi mắt khi cười cong cong lên như hai mảnh trăng non.

II.HOÁN DỤ

Câu 1.

a.-Câu thơ của Nguyễn Du :

+Đầu xanh : chỉ tuổi trẻ

+má hồng : chỉ người con gái trẻ, xinh đẹp

=>Chỉ nàng Kiều.

-Đoạn thơ của Tố Hữu :

+Áo nâu : chỉ người nông dân

+Áo xanh : chỉ người công nhân

=>Chỉ giai cấp vô sản ( công nông) => mối quan hệ khắc khít của liên minh công – nông.

b.Để biết được, chúng ta phải xem tác giả lấy cái gì để thay thế, gọi tên các đối tượng ấy. Những thứ được tác giả dùng để thay thế thường là đặc điểm đặc trưng, tính chất, bộ phận của vật bị thay thế…=>liên tưởng.

Câu 2.

a.Phân biệt

ẩn dụ

Hoán dụ

-Dựa trên sự liên tưởng tương đồng của 2 đối tượng bằng so sánh ngầm

-Thường có sự chuyển trường nghĩa

-Dựa trên sự liên tưởng gần gũi của hai đối tượng mà không so sánh

-Không chuyển trường nghĩa mà cùng trong 1 trường

 

b.Điểm khác

-Câu : Thôn Đoài ngồi nhớ thôn Đông/Cau thôn Đoài nhớ trầu không thôn nào =>Dùng cả phép hoán dụ và ẩn dụ để chỉ tình yêu đôi lứa :

+Thôn đoài, thôn đông => người ở thôn đoài, thôn đông ( dùng vật chứa đựng gọi tên vật bị chứa đựng)

+cau thôn đoài – trầu không thôn nào => ẩn dụ tâm trạng đang yêu.

-Câu Thuyền ơi có nhớ bến chăng => chỉ dùng ẩn dụ để chỉ tình yêu chung thủy, đợi chờ của người con gái.

Câu 3.

Mai sau bạn mong muốn làm nghề gì ? Biết bao người đã hỏi tôi câu đó. Từ bé đến lớn, tôi vẫn luôn mong muốn trở thành một nhà văn. Ước mong trở thành một người cầm bút thật sự, dùng tất cả tri thức, tình cảm, lương tâm, và đạo đức nghề nghiệp  của mình để viết những bài văn, những bài báo tâm đắc nhất. Viết về cái gì ? Đó là điều tôi luôn trăn trở. Là cuộc đời của một ai đó, là những hiện tượng tiêu cực mà người ta mong muốn thay đổi, là những chia sẻ về định hướng tương lai, hay đơn giản là văn hóa, là cảnh sắc của mỗi vùng miền mà tôi đặt chân đến….

Các bài nên tham khảo

Soạn bài Cầu Long Biên – chứng nhân lịch sử

Soạn bài cầu Long Biên – chứng nhân lịch sử I. Đọc – hiểu văn bản Câu 1. Bài văn có thể chia làm 3 đoạn. (1) Từ đầu đến « của thủ đô Hà Nội » : giới thiệu ...

Sự việc và nhân vật trong văn tự sự

Sự việc và nhân vật trong văn tự sự I. Đặc điểm của sự việc và nhân vật trong văn tự sự. 1. Sự việc trong văn tự sự a. - Sự việc khởi đầu là (1). - Sự việc phát ...

Soạn bài giao tiếp, văn bản và phương thức biểu đạt

Soạn bài giao tiếp, văn bản và phương thức biểu đạt I. Tìm hiểu chung về văn bản và phương thức biểu đạt. 1. Văn bản và mục đích giao tiếp a. Muốn biểu đạt tư ...

Soạn bài nhân hóa

Soạn bài nhân hóa I. Nhân cách hóa là gì? 1. Có 3 sự vật được miêu tả bằng những từ ngữ để gợi hoặc tả con người. (1) Ông trời mặc áo giáp đen ra trận. (2) Muôn ...

Tả một chú công nhân đang xây nhà

Đề bài: Tả một chú công nhân đang xây nhà. Hướng dẫn lập dàn ý I. Mở bài - Hàng ngày đến trường đi qua một công trường đang xây dựng. - Em gặp chú công nhân thợ ...

Phát biểu cảm nghĩ về bài Cầu Long Biên - chứng nhân lịch sử của Thuý Lan

Đề bài: Phát biểu cảm nghĩ về bài kí Cầu Long Biên - chứng nhân lịch sử của Thuý Lan Bài làm Văn bản nhật dụng này cung cấp cho chúng ta những thông tin bổ ích ...

Phát biểu cảm nghĩ của em về nhân vật Dế Mèn

Đề bài: Phát biểu cảm nghĩ của em về nhân vật Dế Mèn trong đoạn trích Bài học đường đời đầu tiên (trích Dế Mèn liêu lưu kí) của nhà văn Tô Hoài. Bài làm 1. Ở ...

Soạn bài luyện tập về phương pháp lập luận trong văn nghị luận

LUYỆN TẬP VỀ PHƯƠNG PHÁP LẬP LUẬN TRONG VĂN NGHỊ LUẬN I. LẬP LUẬN TRONG ĐỜI SỐNG Lập luận trong đời sống là đưa ra luận cứ (chứng cứ) nhằm dẫn dắt người nghe, ...

Soạn bài tinh thần yêu nước của nhân dân ta

TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA I. GỢI Ý TRẢ LỜI CÂU HỎI TÌM HIỂU BÀI Câu 1: (Sgk. tr 26) - Bài văn này nghị luận vấn đề tinh thần yêu nước của nhân dân ta. ...

Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ Cho thuê nhà trọ phòng trọ giá rẻ